ETIAS is geen visum. Het is een elektronische reisvergunning die vooraf moet worden aangevraagd, vergelijkbaar met het Amerikaanse ESTA. Het Schengenvisum is een volledig consulair visum dat wordt afgegeven na het indienen van documenten, een interview en soms biometrische gegevens.
Als uw paspoort op de lijst met visumvrije landen staat, hebt u vanaf het vierde kwartaal van 2026 een ETIAS nodig. Als uw paspoort op de lijst met visumplichtige landen staat, blijft u een Schengenvisum nodig hebben. Deze twee opties sluiten elkaar uit voor een bepaalde reiziger en reis.
01Deverschillen, naast elkaar
| Kenmerk | ETIAS | Schengenvisum (type C) |
|---|---|---|
| Wat het is | Elektronische reisvergunning | Een fysiek of elektronisch consulair visum |
| Voor wie is dit bedoeld? | Onderdanen van landen waarvoor geen visumplicht geldt (meer dan 60 landen) | Onderdanen van landen waarvoor een visum vereist is (~100 landen) |
| Waar je solliciteert | Officieel EU-ETIAS-portaal (online) | Het consulaat van het belangrijkste land van bestemming |
| Kosten | € 20 (gratis voor jongeren onder de 18 en 65-plussers) | € 90 volwassenen / € 45 kinderen van 6 tot en met 12 jaar |
| Verwerkingstijd | Meestal enkele minuten tot 96 uur | Doorgaans 15 dagen, tot 45 dagen |
| Vereiste documenten | Paspoort, e-mailadres, kaart | Paspoort, foto’s, bankafschriften, verzekering, uitnodiging, enz. |
| Persoonlijk sollicitatiegesprek | Nee | Vaak wel |
| Biometrie | Via EES bij aankomst | Ja, bij het consulaat |
| Geldigheidsduur | Maximaal 3 jaar / geldigheidsduur van het paspoort | Komt meestal overeen met de reisdata; meervoudige visa met een geldigheidsduur tot 5 jaar |
| Aantal inzendingen | Onbeperkt, binnen 90/180 | Enkel / dubbel / meervoudig per visum |
| Toegestane activiteiten | Toerisme, zaken, doorreis, korte studie | Hetzelfde, maar op het visum kan het doel worden vermeld |
| Verblijfslimiet | 90 dagen binnen een periode van 180 dagen | Vastgesteld op basis van het visum (meestal maximaal 90 dagen) |
| Uitbreidingen | Niet verlengbaar; vraag een nieuwe aan | Beperkte verlengingen mogelijk in het land zelf |
02Welkeheb je nodig?
Het is geen keuze; het wordt bepaald door je paspoort. Kijk op de pagina met ETIAS-vereisten of doe de geschiktheidscheck om zekerheid te krijgen.
- Vrijgesteld van visumplicht (bijlage II). U hebt een ETIAS nodig. Een Schengenvisum is niet vereist en wordt doorgaans niet afgegeven voor korte verblijven.
- Visumplicht (bijlage I). U hebt een Schengenvisum nodig. ETIAS is niet van toepassing.
- Burger van de EU, de EER of Zwitserland. Geen van beide van toepassing. Vrij verkeer.
- Houder van een geldige verblijfsvergunning of een visum van type D. Uw vergunning geldt als inreisdocument. Er is geen ETIAS of Schengenvisum nodig.
03Kosten, timing, papierwerk — in de praktijk
Voor iemand die een Schengenvisum aanvraagt, bestaan de werkelijke kosten uit reiskosten naar het consulaat, het moeilijk verkrijgen van een afspraak, het vertalen van documenten en vaak ook het inschakelen van een particuliere bemiddelaar. De realistische totaalprijs voor een aanvrager uit de VS of het VK die een Schengenvisum nodig heeft, lag in het verleden tussen de € 90 en € 400 — maar natuurlijk zijn burgers uit de VS en het VK vrijgesteld van de visumplicht en betalen zij in plaats daarvan de € 20 voor ETIAS.
Vergelijk eens wat een Marokkaanse reiziger meemaakt — een Schengenvisum, € 90 + de benodigde documenten + een afspraak bij het consulaat die mogelijk pas over enkele weken plaatsvindt — met wat een Braziliaanse reiziger eind 2026 te wachten staat: ETIAS, € 20, tien minuten. De twee systemen zijn ontworpen voor twee verschillende dreigings- en risiconiveaus.
04Geldigheidsduuren aantal inzendingen
ETIAS is in principe ruimhartiger: drie jaar geldigheid, onbeperkt aantal binnenkomsten. De geldigheidsduur van een Schengenvisum wordt per geval bepaald — iemand die voor het eerst een visum aanvraagt, krijgt vaak een visum voor één binnenkomst dat is afgestemd op zijn of haar reisroute, met een kleine marge.
Reizigers die vaak een visum nodig hebben, krijgen vaak een meervoudig visum dat tot vijf jaar geldig is — langer dan ETIAS. Maar die visumgeschiedenis moet je wel opbouwen; bij ETIAS ga je vanaf dag één uit van een meervoudig visum.
05Reisbereik
Beide documenten geven toegang tot alle 29 Schengenlanden. Geen van beide geeft toestemming om te werken (behalve voor korte zakelijke bijeenkomsten), te verblijven of te studeren voor een periode langer dan 90 dagen. Hiervoor heb je een nationaal visum voor lang verblijf (type D) nodig van de lidstaat waar je gaat wonen.
06 Misvattingendie je moet loslaten
- "ETIAS vervangt mijn Schengenvisum." Dit geldt alleen voor reizigers die sowieso geen visum nodig hadden. Onderdanen van landen waarvoor een visumplicht geldt, hebben nog steeds een visum nodig.
- "ETIAS is gewoon een visum van € 20." Het is een controle vóór vertrek. Een visum heeft een andere juridische status en biedt andere rechten.
- "Met ETIAS mag ik langer blijven dan met een visum." Voor beide geldt de 90/180-regel (tenzij je een visum voor lang verblijf hebt).
- "Met ETIAS mag ik werken." Nee. Dat geldt ook niet voor een Schengenvisum. Om te mogen werken heb je een nationale vergunning nodig.
Veelgestelde vragen
Kan ik ETIAS verkiezen boven een Schengenvisum om geld te besparen?
Nee. Of u in aanmerking komt, hangt af van uw nationaliteit. U kunt zich niet aanmelden voor ETIAS als u voor uw paspoort een visum nodig hebt.
Zal ETIAS in de toekomst worden omgezet in een visum?
Er zijn geen plannen bekendgemaakt. De EU heeft ETIAS vanaf het begin juridisch gescheiden gehouden van visa, en er is geen politieke drang om daar verandering in te brengen.
Kan ik met een van beide documenten in Europa werken?
Nee. Voor betaald werk is doorgaans een nationale werkvergunning vereist. Korte zakelijke bijeenkomsten zijn in beide gevallen toegestaan.
Wat gaat sneller als ik een last-minute reis boek?
ETIAS is vele malen sneller. Het aanvragen van een Schengenvisum kan weken duren; ETIAS is meestal binnen enkele minuten afgehandeld.
Laatst bijgewerkt · 20 april 2026